Het Griekse rebétika gezelschap Kompanía rond zangeres Katerina Tsiridou, toerde in de lente van 2012 door Nederland. De cd ‘Live!’ is een registratie van een van die concerten, opgenomen in de Lutherse kerk te Nijmegen en biedt een compilatie van bijzondere rebétika en smyrneïka liederen (uit de café Amans van Smyrna en Istanboel).

Eind 19de eeuw ontstond in Thessaloniki en Athene (Piraeus: de haven van Athene) de rebétika. Muziek die gespeeld werd door de vluchtelingen uit Izmir in Turkije. Zichzelf begeleidend op de baglama, santur (citer) en viool zongen ze over de zelfkant van het leven: ‘t vluchtelingenbestaan, de eenzaamheid, armoede en vooral het gemis van geliefden. In de jaren ’30 veranderde het imago van de rebétika en werd het de muziek van de tekès, de café’s. Dit tot tegenzin van de overheid. Tekès werden gesloten en het spelen van rebétika strafbaar. Maar eind jaren ’70 ontstaat er een revival in Athene met o.a. Eleftheria Arvanitaki en langzaamaan werd de rebétika een vertrouwd geluid binnen de Griekse muziekcultuur.

De groep Kompanía, rond zangeres Katerina Tsiridou, sluit aan bij de revival uit de ’70-er jaren. Tsiridou heeft een krachtige en flamboyant stem. Ze wordt o.a. bijgestaan door de zangers en instrumentalisten Sotiris Papatragiannis en Dimitras Kranidas met wie ze een perfecte rebétika ontroering neerzet, zeker als ze meerstemmig zingen. Opvallend is dat niet alle stukken op bouzouki en/of baglama worden gespeeld. We horen een bijzonder gebalanceerde mix waarbij ook de accordeon en zelfs de ûd (Arabische luit) schitteren. Kompanía creëert een heel eigen geluid waarbij diepgang moeiteloos plaats maakt voor speelse lyriek en prachtig voelbare dynamiek. Jammer is wel dat de elke nummer op ‘Live’ eindigt met applaus: logisch want het ís live, met publiek. Maar dat applaus is zo ver weg en zo hol, dit in tegenstelling tot de muziek die zo dichtbij klinkt en hartverwarmend is.

Alhoewel de musici al jaren met elkaar optreden wordt eind 2011 de Kompanía officieel opgericht. Jaren geleden werd de groep ‘ontdekt’ door Margôt Schenk en Loek Schrievers (beiden van Palio-Paréa) die besloten de groep meer bekendheid te geven buiten Griekenland. Zo ontstond het idee voor een tour door Nederland en België. In mei 2012 werden live opnamen gemaakt die nu zijn uitgebracht op de cd ‘Live’. Voor april/mei 2013 staat een tournee gepland en er volgen nog meer concerten in 2014.

Kompanía: Katerina Tsiridou zang, baglama, zills Dimitri Kranidas bouzouki, ûd, zang Niko Protopapas gitaar baglama Sotiris Papatragiannis zang, baglama Giannis Kalafatélis accordeon

© Mattie Poels.